Dinnerly is a meal kit provider in the Australia. They are known for targeting cheap meal kit products including their popular $4.99 AUD burger. Try out our latest Dinnerly coupons Check this coupon now to get your first delicious meal at a very affordable price.
|
MERSÝN
Latince ismi : Myrtus communis
Mersin: (Myrte / Myrte / Myrtle / As / Asmar / Sýçankulaðý otu / Myrtus/ Murt/Hambelez) Mersingiller ailesindendir. 100 kadar türü vardýr. Karadeniz, Ege ve özellikle Akdeniz kýyýlarýmýzda kendiliðinden yetiþir. Mayýs-haziran aylarý arasýnda, beyaz renkli çiçekler açan, 1-3 m boylarýnda, yapraklarýný dökmeyen, bir aðaççýktýr.
Yapý itibariyle gövde ve dallar þeklinde deðil maki görünümündedir. Yapraklar kýsa saplý ve karþýlýklý, yeþil renkli, derimsi, oval þekillidir ve üzerinde salgý bezleri bulunur. Yapraklarý hoþ kokuludur. Yapraklarýnda ve çiçek dallarýnda reçine, tanen, sinaol, terpen, mirtol, pinen gibi maddeler vardýr. Çiçekler beyaz, uzun saplý olup, tek olarak her bir yapraðýn koltuðunda bulunur. Mersinde murt, Adana - Hatay taraflarýnda hambelez, diðer yörelerde mersin denilen meyveleri nohut büyüklüðünde, beyaz üzerine morumsu siyah lekelidir. Meyvenin ortalarýnda çok miktarda incirinkinden biraz irice olan hafif kekremsi çekirdekleri murt yeme zevkini azaltýr. Murtda uçucu yað, þeker, sitrik asit bulunur.
Mersin bitkisi gün geçtikçe azalmaktadýr ve böyle giderse kýsa süre sonra neslinin tükenme tehlikesi vardýr. Doðal olarak yetiþtiði yerler tarým alaný yapýldýkça yaþam alaný daralmaktadýr. Merkeze baðlý bazý köylerde kendiliðinden yetiþen kaliteli murtlar toplanýp satýlmakta ve küçümsenmeyecek paralar kazanýlmaktadýr. Ancak yinede hiç kimse murt bahçesi yapmayý ciddiye almamaktadýr.
Mersingiller familyasýnda yer alan ayný cinsten 1000 kadar bitki türünün genel adý Mersin'dir. Anayurdu Amerika, Avustralya ve Yeni Zelanda olan, kýþ mevsiminde yapraklarýný dökmeyen ve 2-5 metreye kadar boylanabilen aðaç ya da aðaççýklardýr. Burada sözünü edeceðimiz, Yabani ya da Adi mersin (M. communis) adý verilen tür, Akdeniz Bölgesi'nin bitkisi olup Batý ve Güney Anadolu kýyý þeridimizde bulunan güneþli ve kurak alanlardaki makiler arasýnda bol bol yetiþmektedir. Üst yüzeyinde pek çok saydam nokta (yað bezeleri) bulunan yapraklarý sert, meþinimsi, kenarlarý düz, küçük, üzeri koyu yeþil, altý daha açýk yeþil ve tam ortasý boydan boya çizgili olur. Mersinin yaz ortasýndan sonbahara kadar açan altýn renkli erkek organlý beyaz çiçekleri ve yuvarlak kesitli, kýrmýzýmsý renkte dallarý vardýr. Bitkinin ikinci yýlýnda dallarý bej renge dönüp odunsulaþýr. Baþlangýçta etli ve beyaz olan meyveleri, olgunlaþtýðýnda koyu mavi-siyah renge döner. Mersin bitkisinin dal, yaprak, çiçek ve meyveleri hoþ kokuludur. Bitki, döktüðü tohumlarla kendiliðinden çoðalýr ya da gövde çelikleriyle üretilir. Mersinin yaprak ve çiçekli dallarýnda tanen, reçine, acý birtakým maddeler ile uçucu yaðlar; meyvelerinde yüksek oranda A vitamini, tanen, þeker ve asitler bulunur. Tatlý ve hoþ kokulu meyveleri pazarlarda satýlýr ve yenir. Körpe yapraklarý ise, defne gibi, et yemeklerine çeþni vermesi için kullanýlýr.
Kullanýldýðý yerler: Murt dallarý talvar (gölgelik) yapýmýnda, Tak, Düðün salonu, sahne, kürsü süslemede, kesme çiçek tanziminde kullanýlýr. (Veya kullanýlýrdý) Murt; Mesane iltihaplarýný giderir. Nezlede faydalýdýr. Akciðer iltihaplarýnda kullanýlýr. Bel soðukluðunda faydalýdýr. Ýshali keser. Mide aðrýlarýný giderir. Egzamada faydalýdýr. Saçlarý boyamakta kullanýlýr. Bitkinin yapraklarý, çiçekli dallarý ve yapraklarýndan elde edilen uçucu yað (Mersin esansý) kullanýlýr. Yaprak ve meyveler kabýzlýkta, mikrop öldürücü, iþtah açýcý, kan dindirici, antiseptik ve hâricen yara iyi edici olarak kullanýlýr. Taze yapraklarýndan, su buharý distilasyonu ile Mersin Esansý elde edilir. Bu esans renksiz, akýcý, özel kokulu ve yakýcý lezzetlidir. Takriben 100 kg yapraktan 300 gr esans elde edilir. Mirtenol, sineol ve terpenler ihtivâ ederler. Gýda ve parfümeri sanayisinde kullanýlan önemli bir ham maddedir. Yöresel olarak þeker hastalýðýna karþý da (günde 10 damla) kullanýlýr. Mersin meyveleri uçucu yað, tanen, sekerler ve organik asitler ihtivâ eder. Antiseptik özelliði de bulunan meyveler yemiþ birkaç gün bozulmadan bekleyebilir.
Týbbi Etkileri ve Kullanýmý
Bitkinin týbbi
etkileri ve bunlardan yararlanma yöntemleri þöyle özetlenebilir: Sayýlan bu etkilerinden yararlanmak üzere, bitkinin yapraklan her mevsimde toplanýr ve gölgelik, havadar bir yerde kurutulur, 1 tatlý kaþýðý kurumuþ mersin yapraðý üzerine 4 bardak kaynar su dökülüp 10-15 dakika süreyle demlendirilerek hazýrlanan infüzyon, günde iki kez birer bardak içilir.
Mersin,
antiseptik etkiler taþýr. Bu etkisinden yararlanmak üzere, bitkinin yapraklarý
suda kaynatýlýp buharý damýtýlarak elde edilmiþ ve piyasada satýþa sunulmuþ suyu,
dýþtan bedene uygulanýr.
Likapa (Yaban Mersini)
Ayrýca yarý
yüksek çalý formundaki likapalar (yüksek çalý x alçak çalý melezleri) ve Güney
orijinli yüksek çalý formundaki likapalar (Vaccinium corymbosum x
Vaccinium darrowi melezi) da kültürü yapýlan likapa grubunda yer almaktadýr.
Toprak üstü
organlarý: Soðuklara dayaným
Dikim:
Bölgedeki kýþ soðuklarý ile muhtemelen don olaylarýna baðlý olarak dikim
ilkbahar veya sonbaharda yapýlabilir. Fidanlar fidanlýktaki veya saksýdaki
derinlikleri kadar derine dikilmelidir. Derin dikim yapýlmamalýdýr. Dikim
sonrasý sýra boyunca 60-120 cm geniþliðinde ve 15-20 cm kalýnlýðýnda malçlama
yapýlmalýdýr. Bitkiler büyümeye baþlayýnca ve büyüme periyodunca azotlu
gübreleme yapýlýr. Gübre olarak amonyumsülfat kullanýlabilir ve ihtiyaç duyulan
gübre miktarý bölünerek verilmelidir.
Þifanýn bilinçli adresi: www.herbalistatabay.com |
